1950-1959.jouwweb.nl
Home » Gebeurtenissen 1954

Gebeurtenissen 1954

USS Nautilus eerste nucleair aangedreven onderzeeer

uss-nautilus-eerste-nucleair-aangedreven-onderzeeer.large.jpg

 

 

 

21 januari 1954 - De eerste onderzeeër die nucleair aangedreven werd, werd feestelijk gedoopt en ter water gelaten. De eerste vaart vond plaats op 30 september 1954.

In juni 1951 keurde het Amerikaanse congres de bouw van een nucleaire onderzeeër goed. Het schip werd later dat jaar Nautilus genoemd en kreeg de code SSN-571. De kiel van de Nautilus werd in 1952 gelegd door de president van de Verenigde Staten, Harry S. Truman. 

Tijdens de eerste vaart naar zee op 17 januari 1955 verzond de Nautilus de historische boodschap “Underway on nuclear power”. De onderzeeër werd in 1979 uit de vaart genomen en diende daarna als museum over onderzeeërgeschiedenis.

 

 

 

 

 

 

 

 

De slag om Dien Bien Phu

de-slag-om-dien-bien-phu.large.jpg

 

 

 

 

7 mei 1954 - De slag tegen de Viet Minh bleek na 56 dagen voor Fransen niet meer te winnen, waardoor ze genoodzaakt waren zich over te geven.

De werkelijke slag om Dien Bien Phu was op 13 maart 1954 begonnen, maar er was al veel aan voorafgegaan. Vietnam was lang onderdrukt geweest, onder andere door de Fransen. In de jaren '30 ontstond er een nationalistische beweging; de Viet Minh.

Aan het eind van de Tweede Wereldoorlog verloren de Fransen een deel van Vietnam aan Japan, China en Engeland waardoor ook de Viet Minh wat macht kon krijgen op het platteland. De Fransen konden met behulp van de Amerikanen de grote steden in haar macht krijgen. Dien Bien Phu was volgens de Fransen een belangrijke plaats in verband met de toevoer aan de Viet Minh.

In maart 1954 begon de Viet Minh echter de Dien Bien Phu terug te veroveren, wat de ommekeer betekende in de oorlog. De Amerikanen weigerden hulp te bieden en de Fransen verloren de slag en daarmee ook de oorlog in Vietnam. In totaal kwamen er bijna 500.000 mensen om het leven bij de oorlog. Het overgrote deel hiervan was Vietnamees.

In september 1954 werd Vietnam tijdens vredesbesprekingen in Genève in tweeen gedeeld; een communistisch en een nationalistisch deel.

 

 

 

 

Siamese tweeling Folkje en Tjitske de Vries van elkaar gescheid

siamese-tweeling-folkje-en-tjitske-de-vries-van-elkaar-gescheiden.large.jpg

 

 

 

 

12 juni 1954 - In het Diaconessenziekenhuis in Leeuwarden is de Siamese tweeling Folkje en Tjitske de Vries operatief van elkaar gescheiden. Dit is voor het eerst in Nederland dat deze operatie gebeurd.

De tweeling was op 7 november 1953 in het Friese Molenend geboren. Het was een zware bevalling, waarbij ontdekt werd dat er niet een maar twee kinderen in de baarmoeder zaten. Ondanks het feit dat beide lichamen met elkaar vergroeid waren, functioneerden beide lichamen volledig zelfstandig. De vergroeiing had een lengte van ongeveer 7 centimeter.

De ouders besloten al snel dat ze kinderen wilden scheiden en raadpleegden artsen in Leeuwarden. Het nieuws dat er een Siamese tweeling was geboren verspreidde zich snel en het werd wereldnieuws.
In Nederland waren er geen artsen die de verantwoordelijkheid durfden te nemen de kinderen te scheiden, dus werd er contact gezocht met een Engelse arts, die ervaring had met siamese tweelingen.

De operatie op 12 juni 1954 verliep succesvol en de 7 maand oude kinderen konden verder een normaal leven leiden. De vader zorgde ervoor dat de kinderen zoveel mogelijk uit de pers bleven.

 

 

 

UEFA opgericht

uefa-opgericht.large.jpg

 

 

 

 

15 juni 1954 - Tijdens een vergadering van vertegenwoordigers van Europese landen werd in Basel de Union of European Football Associatoins (UEFA) opgericht. Deze vergadering vond plaats tijdens het WK in Zwiterserland.

Het doel van de UEFA was het organiseren van kampioenschappen op Europees niveau en de belangen van de Europese clubs in het algemeen te behartigen. De Europacup voor landskampioen, bekerwinnaars en de UEFA Cup zijn enkele competities die door de UEFA bedacht zijn.

Het hoofdkantoor kwam aanvankelijk in Parijs, maar verhuisde in 1959 naar het Zwitserse Bern. De UEFA valt, net zoals vijf andere continentale organisaties, onder de centrale organisatie van de FIFA, de wereldwijde voetbalbond. In 1954 sloten 25 bonden zich aan bij de UEFA. In 2006 telde de UEFA 52 leden.

 

 

 

 

 

 

 

 

Willem Bontekoe in Noordzee neergestort

willem-bontekoe-in-noordzee-neergestort.large.jpg

 

 

 

23 augustus 1954 - Het KLM toestel op weg naar Schiphol stortte in zee voor de kust bij Bergen. Alle 21 inzittenden van de Willem Bontekoe kwamen bij het ongeluk om het leven.

De KLM Douglas DC6B, genaamd Willem Bontekoe, was vanuit het Noord-Ierse Shannon op weg naar Schiphol. Het toestel was om 9.30 uur vertrokken en twee uur later het Nederlandse luchtruim ingevlogen.

Ze hadden toestemming gekregen om te dalen, maar daarop antwoordde de bemanning niet. Ooggetuigen zagen echter het toestel om 12.00 uur nog boven Egmond vliegen, richting zee. Ongeveer 30 minuten later hoorde men een knal. 

Naar aanleiding van de knal werd bij slecht weer een zoekactie ingezet, waarbij men de resten van Willem Bontekoe en de passagiers terugvond. De exacte oorzaak van het ongeluk kon men niet achterhalen, maar men vermoedde een lekkende benzinekachel in de cockpit.

 

 

 

 

 

Orkaan Carol eist het leven van 68 mensen

orkaan-carol-eist-het-leven-van-68-mensen.large.jpg

 

 

 

 

31 augustus 1954 - Carol werd een van de ergste tropische cyclonen die New England in de Verenigde Staten aandeed. Niet alleen nam hij 68 levens, de orkaan werd tevens een van de meest kostende orkanen ooit.

Op 25 augustus passeerde een tropische storm het noordoosten van de Bahama’s en kreeg de naam Carol. Op de 27e groeide Carol uit tot een orkaan en vervolgde zijn weg naar Georgia en North Carolina. 

Als een categorie 3 orkaan maakte Carol op 31 augustus landcontact op oost Long Island en vervolgens nog eens in Connecticut. Later deze dag zwakte de orkaan af tot een extratropische storm. 

De orkaan nam hevige regenval met zich mee, wat op zijn pad zorgde voor hevige overstromingen. Dankzij de relatief kleine doorsnede van de orkaan, werd er maar over kleine oppervlaktes een ravage aangericht. 

Veertig procent van de oogst in Connecticut ging verloren, duizenden huizen werden verwoest en de schade bedroeg in totaal meer dan 460 miljoen dollar. De orkaan had qua route grote overeenkomsten met de 1938 New England orkaan, die aan 700 mensen het leven kostte.

 

 

 

 

KLM Super Constellation neergestort in Ierland

klm-super-constellation-neergestort-in-ierland.large.jpg

 

 

 

 

 

5 september 1954 - De KLM Super Constellation stortte direct na het opstijgen neer in de rivier nabij de Ierse plaats Shannon. Bij het ongeluk kwamen 28 van de 58 inzittenden om het leven.

Het Super Constellation toestel was via Shannon onderweg naar New York. Toen het toestel opsteeg vanuit Ierland was het weer goed en leek alles in orde. Ruim 30 seconden na de start verloor het toestel echter weer hoogte en kwam het in het water terecht. 

Het toestel zakte, met de motors nog aan, snel weg in de modderige rivier. De romp van het toestel bleek doormidden gebroken te zijn door de klap en benzinedampen verspreidden zich achterin het vliegtuig. De mensen die zich achterin begaven stikten door de benzinedampen. De andere inzitten konden gered worden doordat ze de automatisch vrijgekomen rubberen reddingbootjes wisten te bereiken.

De medewerkers van Shannon Airport bemerkten niets van het ongeval met het KLM toestel en er werd daardoor ook geen hulp ingeschakeld.

 

 

 

 

 

Orleansville verwoest door aardbeving

orleansville-verwoest-door-aardbeving.large.jpg

 

 

 

 

9 september 1954 - Een zware aardbeving zorgde ervoor dat het Algerijnse stadje Orleansville vrijwel volledig werd verwoest. Er kwamen 1500 mensen om het leven.

De aardbeving vond plaats in de nacht van 8 op 9 september en had een kracht van 6,8 op de schaal van Richter. Orleansville werd verrast door de aardbeving en de meeste mensen werden in hun slaap overvallen.

De aardbeving zorgde ervoor dat er ongeveer 20.000 gebouwen in de in het noorden van het land liggende, stadje verwoest werden. Ruim 5000 mensen raakten gewond. Tot ruim 70 kilometer landinwaarts werd de aardbeving opgemerkt met voornamelijk materiele schade tot gevolg. 

Het was de eerste grote aardbeving in Algerije sinds 1717, waarbij 20.000 mensen om het leven kwamen.

 

 

 

 

 

Orkaan Hazel maakt 1200 slachtoffers

orkaan-hazel-maakt-1200-slachtoffers.large.jpg

 

 

 

11 oktober 1954 - De orkaan werd de ergste orkaan van het seizoen en een van de ergste van de eeuw. Alleen al in Haïti stierven 1000 mensen en nog nooit kwam er zo’n sterke orkaan zover landinwaarts.

Op 5 oktober werd het oog van de orkaan waargenomen door orkaanjagers, die zich met vliegtuigjes bij het eiland van Grenada bevonden. Op 11 oktober sloeg Hazel toe op Haïti, waarna hij doortrok richting de Bahama’s. 

Met een ongelofelijke snelheid verplaatste de orkaan zich naar North en South Carolina en maakte daar in de morgen van 15 oktober landcontact. Hierna verplaatste Hazel zich met windsnelheden van 180 km/h naar New York, waar nog nooit dergelijke snelheden gemeten waren. 

Met een nog altijd hoge snelheid ging Hazel nog verder landinwaarts naar Toronto, Canada. Hier stierven 81 mensen doordat hele wijken werden weggespoeld. De totale kosten van Hazel liepen op tot 380 miljoen dollar.

 

 

 

 

 

Profvoetbal in Nederland

profvoetbal-in-nederland.large.jpg

 

 

 

 

28 november 1954 - Op 28 november 1954 worden de eerste wedstrijden gespeeld in het Nederlands betaald voetbal.
 De Koninklijke Nederlandse Voetbal Bond (KNVB) erkende het profvoetbal van de in 1953 opgerichte Nederlands Beroeps Voetbal Bond.

Toen de NBVB in december 1953 opgericht werd, meldden zich snel clubs aan. Doordat er steeds meer voetbalteams bij de bond kwamen, ontstonden er spanningen met de KNVB.

De KNVB ging op 23 november toch overstag en kon er een betaald voetbal competitie opgericht worden met 52 clubs zoals VVV, Ajax, De Flamingo's, DOS en Fortuna '54.

 

 

 

 

 

 

 

De eerste oudejaarsconference

de-eerste-oudejaarsconference.large.jpg

 

 

31 december 1954

Nou je weet wa'k bedoel - Terugblik op het afgelopen jaar

57 JAAR GELEDEN - Cabaretier Wim Kan geldt als de grondlegger van de jaarlijkse oudejaarsconference. Hij begon de traditie in 1954 op de Nederlandse radio bij de VARA. Zijn eerste conference, "Nou je weet wa'k bedoel", werd op 25 december van dat jaar opgenomen in de kleine zaal van het Concertgebouw in Amsterdam en een paar dagen later op oudejaarsavond op de radio uitgezonden.

In 1956 maakte Wim Kan met succes opnieuw een Oudejaarsconference. In de eerste jaren werden de conferences alleen op de radio uitgezonden, totdat Seth Gaaikema in 1969 zijn show "Heer, Ik Kom Hier Om Te Twijfelen" op televisie uitvoert. Sindsdien heeft de Oudejaarsconference een vaste plek op de Nederlandse televisie veroverd.


Wim Kan overleed in 1983.

 

 

 

 

Fransen verslagen in Vietnam

Op 07 mei 1954 worden de Fransen tijdens de slag van Dien Bien Phu door de communistische onafhankelijkheidsstrijders VietMinh onder leiding van generaal Vo Nguyen Giap (1912) verslagen.

De veldslag duurde van 13 maart tot en met 07 mei 1954 en het verlies betekende het einde van het Franse koloniale bewind in Vietnam. Volgens de Akkoorden van Genève werd Vietnam, in afwachting van vrije verkiezingen in 1956, opgedeeld in een noordelijk en een zuidelijk deel met een gedemilitariseerde zone van enkele kilometers breed op de 17e breedtegraad. In het noorden waren de communisten de baas met Ho Chi Minh 1890-1969 als president en in het zuidelijke deel werd op 26 oktober 1955 de republiek Zuid-Vietnam uitgeroepen met als eerste president Ngo Dinh Diem (1901-1963). De vrije verkiezingen zijn er echter nooit gekomen en in plaats van een verenigd land werd Vietnam tot 1975 > het bloedige strijdtoneel tussen de noordelijke communisten en het door de Verenigde Staten financieel en militair gesteunde anticommu- nistische bewind in het zuiden van Vietnam.

 

Communistenjacht

Na de Tweede Wereldoorlog (1940-1945) is de Verenigde Staten van Amerika een wereldmacht met een atoombom geworden die lijnrecht tegenover de communistische wereldmacht de Sovjet-Unie is komen te staan.

Angst voor een communistische overheersing en een dreigende atoomoorlog was voor veel Amerikanen na de Tweede Wereldoorlog een doemscenario dat aangewakkerd werd door de fanatieke anticommunistische republikeinse senator Joseph MacCarthy (1908-1957) die in de jaren vijftig een heuse jacht op overheidperso- neel met vermeende communistische sympathieën ontketende. In 1953 startte een overheidscomité onder leiding van MacCarthy een onderzoek naar mogelijke communistische spionage binnen het leger. MacCarthy beet zijn tanden stuk op dit onderzoek waarop de senaat in 1954 besloot om een onderzoek in te stellen naar de handelswijze van MacCarthy. Dit onderzoek werd rechtstreeks op de televisie uitgezonden en leidde tot een berisping van MacCarthy wegens het in diskrediet brengen van de Senaat.

Wiki: Joseph McCarthy >
Wiki: Sovjet Unie >

 

IBM 650, de eerste in massa geproduceerde computer.

In 1954 brengt het Amerikaanse bedrijf IBM de IBM 650, een van de populairste computers van de jaren vijftig op de markt.

Tot in het midden van de jaren zeventig van de twintigste eeuw werden grote hoeveelheden administratieve gegevens verwerkt met behulp van ponskaarten. Het is niet verwonderlijk dat een fabrikant die groot werd in mechanische ponskaartenapparatuur in de jaren vijftig de stap zette naar digitale computersystemen en daarmee in rap tempo de markt veroverde. In 1954 introduceerde IBM het computersysteem IBM 650 dat uitgroeide tot een van de populairste computers van de jaren vijftig waarvan wereldwijd omstreeks tweeduizend exemplaren waren verkocht toen de productie in 1962 werd stopgezet. De IBM 650 kon 78.000 optellingen of aftrekkingen, 5000 vermenigvuldi- gingen, 3.700 delingen en 138.000 logische beslissingen per minuut uitvoeren. Met de IBM 533 ponskaartlezer konden maximaal 200 ponskaarten per minuut worden ingevoerd terwijl de informatie van 10.000 of 20.000 digits (1000 of 2000 woorden) opgeslagen werd op een draaiend magnetisch drumgeheugen. In 1957 was de Heidemij het eerste grote Nederlandse bedrijf die voor 175.000 gulden per jaar een IBM 650 huurde voor de verwerking van de loonadministratie. Andere grote bedrijven die een IBM 650 kochten of huurden waren Shell Nederland, de KLM en het Natuurkundig Laboratorium van Philips in Eindhoven.

IBM History (Engelstalig) >
Tijdlijn het digitale tijdperk >

 

De eerste transistorradio

Op 18 oktober 1954 wordt in de Verenigde Staten de Regency TR-1, de eerste draagbare transistorradio in zakformaat op de consumentenmarkt gebracht.

Een samenwerkingsproject tussen Texas Instruments en de radioproducent Regency Division of I.D.E.A leidde in 1954 tot de introductie van de Regency TR-1, de eerste transistorradio op de consumentenmarkt. Door de opkomst van de transistorradio in de tweede helft van de jaren vijftig waren Amerikaanse tieners niet langer meer gebonden aan de buizenradio in de huiskamer van hun ouders om naar hun favoriete muziek te luisteren. Op je eigen kamer of met vrienden in het park kon je afstemmen op je eigen voorkeurszender en opgaan in de nieuwe rock-'n-rollmuziek die vanaf 1954 de populaire muziek in de Verenigde Staten op zijn kop zette. De Regency TR-1 kostte bij introductie 49,95 dollar.

Wiki: transistorradio (Engelstalig) >
Sarah's Transistor Radios (Engelstalig) >
Tijdlijn het digitale tijdperk >

 

De beginjaren van televisie in Nederland

Op 02 oktober 1954 was het drie jaar geleden dat vanuit studio Irene in Bussum de eerste officiële Nederlandse zwart-wit televisie-uitzending van start ging.

Na de Tweede Wereldoorlog (1940-1945) nam de opkomst van televisie een grote vlucht in de Verenigde Staten en enkele Europese landen waaronder Groot-Brittannië. De Nederlandse overheid en de nationale radio-omroepen waren om uiteenlopende redenen geen voorstander voor de invoering van televisie in Nederland. Het Kabinet-Drees vond het een overbodig luxeartikel waarvoor geen plaats was in de jaren van de wederopbouw terwijl de omroepen het nieuwe medium aanvankelijk te duur vonden en tevens waren ze bang voor platvermaak en zedenloze toestanden. In 1948 besloot het Kabinet dat er geen nationale televisiezender zou komen, maar dat het Eindhovens elektronicaconcern Philips op eigen kosten met experimentele televisie mocht beginnen. Zo maakte Philips Experimentele Televisie tussen 1948 en 1951 televisie-uitzendingen die in een straal van 40 kilometer om Eindhoven door een select gezelschap konden worden bekeken. Na twee jaar experimenteren en 257 uitzendingen stopte Philips Experimentele Televisie 1948-1951 in juli 1951 met televisie-uitzendingen en was de weg bereid voor de officiële introductie van televisie in Nederland. De NTS, een samenwerkingsproject van de gezamenlijke radio-omroepen, startte op 02 oktober 1951 om 20.15 uur vanuit studio Irene, een geïmprovi- seerde studio in een door Philips gekocht kerkje in Bussum, met zwart-wit televisie-uitzendingen. Er waren in Nederland op dat moment naar schatting 500 televisietoestellen die hoofdzake- lijk stonden opgesteld in cafés en etalages van elektronica- zaken.

VPRO Geschiedenis: begin van de tv >
VPRO Geschiedenis: 50 jaar televisie >
Wiki: televisie in Nederland >
Soundscapes: historisch kijkonderzoek >
Soundscapes: toverspiegel van de televisie >
Tijdlijn het digitale tijdperk >

 

TRADIC, de eerste vliegende transistorcomputer

In 1954 plaatst de Amerikaanse luchtmacht een order bij Bell Laboratories voor de ontwikkeling en bouw van een gecomputeriseerd bombardeer- en navigatiesysteem op basis van transistors.

In 1954 was de ontwikkeling en productie van transistors zover gevorderd dat deze toegepast konden worden in computers ter vervanging van de zware, kwetsbare en energieslorpende elektronenbuizen. Het ‘Flyable TRADIC' Transistor Digital Computers programma van de Amerikaanse luchtmacht, met als doel het ontwikkelen en bouwen van een functioneel gecomputeriseerd bombardeersysteem in een bommenwerper op basis van transistors, werd in 1954 uitgevoerd door een team onder leiding van Jean H. Felker van het Amerikaanse Bell Labs, waar in 1947 de transistor uitgevonden was. Een bombardeersysteem werd aan de grond gebruikt als testunit terwijl het tweede systeem in een C-131B bommenwerper werd geïnstalleerd. Bell Labs realiseerde met deze prestatie het eerste gecomputeriseerde bombardeersysteem ter wereld dat op basis van transistors.

Wiki: Tradic (Engelstalig) > 
Semiconductor Museum (Engelstalig) >
Tijdlijn het digitale tijdperk >